• 2.3 ºC  / 36.2 ºF   
  • Miasto Gdańsk
  • Miasto Gdańsk
  • PL / EN / DE / SE / RU / NO
  • Kontrast Kontrast
Spacer szlakiem od historii do nowoczesności

Wiele wskazuje na to, że turystyczna atrakcyjność Gdańska już w niedalekiej przyszłości wkroczy na jeszcze wyższy poziom. W mieście, które co roku odwiedzane jest przez miliony turystów, powstaje bowiem nowa dzielnica, dzięki której spacer po historii miasta wydłuży się nawet dwukrotnie i pozwoli przejść od historii średniowiecza z punktem początkowym przy Gdańskiej Katowni aż po najnowszą historię miasta związaną z Ruchem Solidarności.

A
A
(1/1)
 
Fot. Dawid Linkowski

 

Młode Miasto, bo to dzięki niemu spacer się rozwinie i uzyska akcenty z najnowszej historii Polski, to teren położony w bezpośrednim sąsiedztwie Głównego Miasta w Gdańsku, przylegający do niego od strony północnej. W założeniu władz miasta i inwestorów, w miejscu dawnych terenów stoczniowych ma powstać nowoczesna dzielnica, której architektura jednocześnie zachowa pamięć o historycznym charakterze tych terenów. Młode Miasto zepnie klamrą historię Gdańska – miejsca gdzie tradycja i nowoczesność wzajemnie się przenikają, a wszystko to nad malowniczym lustrem Martwej Wisły.

Spacer wzdłuż Drogi Królewskiej, a następnie nad staromiejskim odcinkiem Motławy już teraz uchodzi za jedną z największych atrakcji miasta, nie tylko dla turystów, ale także dla mieszkańców. Wszystko za sprawą urokliwych ulic wypełnionych bardzo zróżnicowaną architekturą.

 

Myślę, że różnorodność to określenie, które pasuje do Gdańska nie tylko pod kątem architektury ale również jego ducha, ludzi i wartości. To ponad tysiącletnie miasto kształtowało swój unikalny charakter ze względu na wpływ różnych kultur, historii i wyjątkowych ludzi. Zachwycająca architektura jest również efektem tej różnorodności. Tak długi czas rozwoju, nieraz burzliwego, zaowocował bogatą spuścizną zabytkową, o którą Gdańsk się troszczy ale jednocześnie inwestuje i przyjmuje nowe trendy - powstają liczne obiekty na mapie Gdańska, także na staromiejskim odcinku Motławy. To właśnie w tym miejscu najbardziej widoczna jest konfrontacja starego z nowym. Po jednej stronie rzeki stoją Żuraw, Zielona Brama oraz historyczne bramy i kamienice odbijające się w szklanych fasadach nowo powstałych budynków stojących na drugim brzegu rzeki.

 

Takie zróżnicowanie nie tylko samych zabytków ale i przestrzeni Gdańska to bardzo pozytywne zjawisko. Warto przy tym pamiętać, że posiadanie takiej wartości zobowiązuje do ogromnego wysiłku przy pielęgnacji wspólnego dobra. Urbaniści, konserwatorzy a także my architekci stoimy przed ogromną szansą ale i wyzwaniem jakościowego uzupełniania luk w tkance ponad tysiącletniego Gdańska. W mieście jest wiele nowych przestrzeni, które w przyszłości będą przyciągać turystów, mieszkańców i inwestorów. Wraz z rozwojem miasta, jego wartość powinna znajdować swoje odzwierciedlenie w jakości architektury, która służy mieszkańcom i zachwyca turystów – mówi Paulina Czurak, właścicielka pracowni architektonicznej Ideograf.

 
Fot. Dawid Linkowski

 

Historyczny spacer zaczynamy oczywiście przy Bramie Wyżynnej i dawnej Gdańskiej Katowni. Jest to początek tzw. Drogi Królewskiej – reprezentacyjnego traktu dla monarchów, którym według źródeł historycznych jako pierwszy przejechał Kazimierz Jagiellończyk. Droga Królewska prowadzi wzdłuż współczesnej ulicy Długiej, przy której znajdują się najbardziej rozpoznawalne zabytki miasta -  Złota Brama, Dom Uphagena, Ratusz Głównego Miasta, Fontanna Neptun i słynny Dwór Artusa.

Na styku Drogi Królewskiej znajduje się Zielona Brama, która otwiera spacer na szlak nadwodny, ciągnący się początkowo wzdłuż Motławy. Podążając bulwarem wzdłuż lewego brzegu rzeki natrafiamy na dwie historyczne bramy wodne – Chlebnicką i Mariacką, a na prawym jej brzegu na odbudowującą się Wyspę Spichrzów, która przez setki lat pełniła rolę gospodarczego serca tego hanzeatyckiego miasta. W następnej kolejności na odwiedzających czeka jeden z głównych punktów szlaku – Gdański Żuraw – największy dźwig portowy średniowiecznej Europy i architektoniczny symbol Gdańska, w którym dzisiaj mieści się filia Narodowego Muzeum Morskiego.

Mijając kolejną na szlaku bramę – Straganiarską – trafiamy prosto na historyczny Targ Rybny. Powstał on w 1343 roku i już od samego początku istnienia zaopatrywał mieszkańców Gdańska w świeże ryby i owoce morza, których handlem trudnili się głównie Kaszubi.

Po minięciu oddanej w 2017 roku zwodzonej kładki pieszej wkraczamy w nowy, nowożytny etap historii miasta. Po lewej stronie znajduje się zachwycająca bryła Muzeum II Wojny Światowej, za którą po kilkuset metrach rozciąga się historyczny obszar terenów dawnej Stoczni Gdańskiej, miejsca, w którym powstaje wspomniana wcześniej dzielnica - Młode Miasto. Na styku Starego i Młodego Miasta powstają nowe inwestycje, które przyczyniają się do zbudowania łącznika pomiędzy historyczną i nową zabudową miasta. Młode Miasto od strony południowej otacza osiedle Brabank przygotowywane przez Invest Komfort. Powstaje ono w rejonie ulicy Wałowej i Starej Stoczni. Przed laty funkcjonowała tu stocznia remontowa specjalizująca się w bragowaniu, czyli naprawie kadłubów uszkodzonych statków.

Zapowiedzią nowego ducha tych terenów jest również powstający na tym terenie nowoczesny apartamentowiec Chlebova, za który odpowiada NDI Development. Budynek swoją nazwą nawiązywać będzie do historycznej fabryki chleba (Germania Brotfabrik) mieszczącej się niegdyś przy ul. Wiosny Ludów 4. We wnętrzu budynku znajdą się zabytkowe elementy (m. in. fragmenty maszyn, komina, stare cegły i lampy), które odzyskano podczas wyburzeń. Kolejnym nawiązaniem historycznym i jednocześnie przykładem udanej adaptacji do urbanistycznych potrzeb dzielnicy będzie obecność restauracji, która według opracowań historycznych, funkcjonowała tu w latach 30-tych ubiegłego wieku. Zaraz obok Chlebovej powstanie natomiast nowoczesny plac miejski, który z powodzeniem wkomponuje się w nadmotławski krajobraz:

Projektowany plac będzie miał powierzchnię około pół hektara. Jego urbanistyczne ściany stanowić będą: od północy budynek Chlebova, Brabank po jego południowej stronie oraz Motława od wschodu. W pierwszej fazie swojego istnienia plac będzie zakończeniem spacerowego szlaku brzegiem Motławy, lecz w mojej ocenie w przyszłości stanowić będzie największą przestrzeń publiczną wzdłuż deptaku łączącego Główne i Młode Miasto. Aby miejski plac stał się „żywym” miejscem, powinien być elastycznie zaprojektowany – podkreśla Jakub Bladowski, Prezes Zarządu Roark Studio, która odpowiada za projekt placu. I dodaje: Musi umożliwiać różnorodne sposoby jego użytkowania i być dostępny dla wszystkich – ludzi w różnych grupach wiekowych, w tym z ograniczoną możliwością poruszania się (dzieci, osoby starsze, niepełnosprawni). Z uwagi na przyszłą budowę tunelu na tym terenie musimy ograniczyć nasadzenia zieleni wysokiej oraz duże powierzchnie utwardzone. Chcemy stworzyć miejsce o unikalnym charakterze, które – mamy nadzieję – przyciągnie do siebie wielu mieszkańców Gdańska i turystów – mówi Jakub Bladowski.

 
Fot. Dawid Linkowski

 

Kolejnym etapem historycznego spaceru jest Droga do Wolności. Projektowana przestrzeń to przykład spójnej koncepcji, która ma harmonijnie łączyć ze sobą diametralnie różne estetyki. Już teraz znajdują się tu historyczne, surowe symbole walki i cierpienia (Pomnik Poległych Stoczniowców, Plac Solidarności, Brama nr 2 i industrialne pozostałości dawnej stoczni (słynne gdańskie żurawie). Władze miasta postanowiły jednak na wprowadzenie przestrzeni kontrastującej o wyraźnie symbolicznym charakterze. Mowa tu o sadzie jabłoni – symbolu odradzającego się życia, wynikającego z bliskich człowiekowi ideałów Solidarności. Sad, poza wymiarem rekreacyjnym, ma również pełnić funkcję naturalnego i optymistycznego przejścia, które poprowadzi nas wprost do bram Europejskiego Centrum Solidarności – miejsca upamiętniającego ponowne narodziny niepodległej Polski.

Szlak stoczni cesarskiej
Szlak stoczni cesarskiej
Stocznia Cesarska Development

 

Pobierz ulotkę Szlak stoczni cesarskiej (361.43 KB)

Więcej informacji TUTAJ.